Chagatai
Etymology
From Proto-Common Turkic *tamga.
Noun
تمغا (tamğa) (plural تمغالار)
- stamp, pressed mark
Declension
Declension of تمغا (tamğa)
|
|
singular
|
plural
|
| nominative
|
تمغا tamğa
|
تمغالار tamğalar
|
| genitive
|
تمغانینک tamğanïŋ
|
تمغالارنینک tamğalarnïŋ
|
| definite accusative
|
تمغانی tamğanï
|
تمغالارنی tamğalarnï
|
| dative
|
تمغاغە tamğağa
|
تمغالارغە tamğalarğa
|
| ablative
|
تمغادین tamğadïn
|
تمغالاردین tamğalardïn
|
| locative
|
تمغادە tamğada
|
تمغالاردە tamğalarda
|
possessive forms
| first person singular
|
|
|
singular
|
plural
|
| nominative
|
تمغام tamğam
|
تمغالاریم tamğalarïm
|
| genitive
|
تمغامنینک tamğamnïŋ
|
تمغالاریمنینک tamğalarïmnïŋ
|
| definite accusative
|
تمغامنی tamğamnï
|
تمغالاریمنی tamğalarïmnï
|
| dative
|
تمغامغە tamğamğa
|
تمغالاریمغە tamğalarïmğa
|
| ablative
|
تمغامدین tamğamdïn
|
تمغالاریمدین tamğalarïmdïn
|
| locative
|
تمغامدە tamğamda
|
تمغالاریمدە tamğalarïmda
|
| second person singular*
|
|
|
singular
|
plural
|
| nominative
|
تمغانک tamğaŋ
|
تمغالارینک tamğalarïŋ
|
| genitive
|
تمغانکنینک tamğaŋnïŋ
|
تمغالارینکنینک tamğalarïŋnïŋ
|
| definite accusative
|
تمغانکنی tamğaŋnï
|
تمغالارینکنی tamğalarïŋnï
|
| dative
|
تمغانکغە tamğaŋğa
|
تمغالارینکغە tamğalarïŋğa
|
| ablative
|
تمغانکدین tamğaŋdïn
|
تمغالارینکدین tamğalarïŋdïn
|
| locative
|
تمغانکدە tamğaŋda
|
تمغالارینکدە tamğalarïŋda
|
| third person singular
|
|
|
singular
|
plural
|
| nominative
|
تمغاسی tamğasï
|
تمغالاری tamğalarï
|
| genitive
|
تمغاسینینک tamğasïnïŋ
|
تمغالارینینک tamğalarïnïŋ
|
| definite accusative
|
تمغاسینی tamğasïnï
|
تمغالارینی tamğalarïnï
|
| dative
|
تمغاسیغە tamğasïğa
|
تمغالاریغە tamğalarïğa
|
| ablative
|
تمغاسیدین tamğasïdïn
|
تمغالاریدین tamğalarïdïn
|
| locative
|
تمغاسیدە tamğasïda
|
تمغالاریدە tamğalarïda
|
| first person plural
|
|
|
singular
|
plural
|
| nominative
|
تمغامیز tamğamïz
|
تمغالاریمیز tamğalarïmïz
|
| genitive
|
تمغامیزنینک tamğamïznïŋ
|
تمغالاریمیزنینک tamğalarïmïznïŋ
|
| definite accusative
|
تمغامیزنی tamğamïznï
|
تمغالاریمیزنی tamğalarïmïznï
|
| dative
|
تمغامیزغە tamğamïzğa
|
تمغالاریمیزغە tamğalarïmïzğa
|
| ablative
|
تمغامیزدین tamğamïzdïn
|
تمغالاریمیزدین tamğalarïmïzdïn
|
| locative
|
تمغامیزدە tamğamïzda
|
تمغالاریمیزدە tamğalarïmïzda
|
| second person plural*
|
|
|
singular
|
plural
|
| nominative
|
تمغانکیز tamğaŋïz
|
تمغالارینکیز tamğalarïŋïz
|
تمغانکلار tamğaŋlar
|
تمغالارینکلار tamğalarïŋlar
|
| genitive
|
تمغانکیزنینک tamğaŋïznïŋ
|
تمغالارینکیزنینک tamğalarïŋïznïŋ
|
تمغانکلارنینک tamğaŋlarnïŋ
|
تمغالارینکلارنینک tamğalarïŋlarnïŋ
|
| definite accusative
|
تمغانکیزنی tamğaŋïznï
|
تمغالارینکیزنی tamğalarïŋïznï
|
تمغانکلارنی tamğaŋlarnï
|
تمغالارینکلارنی tamğalarïŋlarnï
|
| dative
|
تمغانکیزغە tamğaŋïzğa
|
تمغالارینکیزغە tamğalarïŋïzğa
|
تمغانکلارغە tamğaŋlarğa
|
تمغالارینکلارغە tamğalarïŋlarğa
|
| ablative
|
تمغانکیزدین tamğaŋïzdïn
|
تمغالارینکیزدین tamğalarïŋïzdïn
|
تمغانکلاردین tamğaŋlardïn
|
تمغالارینکلاردین tamğalarïŋlardïn
|
| locative
|
تمغانکیزدە tamğaŋïzda
|
تمغالارینکیزدە tamğalarïŋïzda
|
تمغانکلاردە tamğaŋlarda
|
تمغالارینکلاردە tamğalarïŋlarda
|
| third person plural
|
|
|
singular
|
plural
|
| nominative
|
تمغالاری tamğalarï
|
تمغالاری tamğalarï
|
تمغاسی tamğasï
|
تمغالاری tamğalarï
|
| genitive
|
تمغالارینینک tamğalarïnïŋ
|
تمغالارینینک tamğalarïnïŋ
|
تمغاسینینک tamğasïnïŋ
|
تمغالارینینک tamğalarïnïŋ
|
| definite accusative
|
تمغالارینی tamğalarïnï
|
تمغالارینی tamğalarïnï
|
تمغاسینی tamğaŋlarnï
|
تمغالارینی tamğalarïŋlarnï
|
| dative
|
تمغالاریغە tamğalarïğa
|
تمغالاریغە tamğalarïğa
|
تمغاسیغە tamğasïğa
|
تمغالاریغە tamğalarïğa
|
| ablative
|
تمغالاریدین tamğalarïdïn
|
تمغالاریدین tamğalarïdïn
|
تمغاسیدین tamğasïdïn
|
تمغالاریدین tamğalarïdïn
|
| locative
|
تمغالاریدە tamğalarïda
|
تمغالاریدە tamğalarïda
|
تمغاسیدە tamğasïda
|
تمغالاریدە tamğalarïda
|
| *second person singular forms are informal, for polite second person singular forms use second person plural forms
|
|
Derived terms
Descendants
- Uyghur:
- Arabic script: تامغا (tamgha)
- Cyrillic script: тамға (tamgha)
- → Tibetan: ཐམ་ཀ (tham ka)
- Uzbek:
- Cyrillic script: тамға (tamgʻa)
- Latin script: tamgʻa
- → Persian: تمغا (tamġâ)
- → Bengali: তকমা (tokma), তমগা (tomga)
- → Hindustani:
- Hindi: तमग़ा (tamġā)
- Urdu: تمغا, تمغہ
- → Middle Armenian: դամղայ (damġay)
- → Punjabi: ਤਮਗ਼ਾ (tamġā)
Ottoman Turkish
- طمغا (tamga, damga), طمغه (tamga, damga), طامغه (tamga, damga), دامغه (damga), دمغه (damga)
Etymology
Inherited from Proto-Common Turkic *tamga (“brand, seal”); cognate with Old Turkic: 𐱃𐰢𐰍𐰀 (tamγa), Azerbaijani damğa, Bashkir тамға (tamğa), Kazakh таңба (tañba), Kyrgyz тамга (tamga), Turkmen tagma, Tuvan таңма (tañma), Uyghur تامغا (tamgha) and Uzbek tamg'a.
Pronunciation
- IPA(key): /tɑmˈɡɑ/, /dɑmˈɡɑ/
Noun
تمغا • (tamga)
- stamp, any device used to impress or stamp a design on a surface
- Synonyms: طبع (tabʼ), مهر (mühür)
- mark, an impressed symbol used to indicate some trait of an item
- Synonym: نشان (nişan)
Derived terms
- ترازو تمغاسی (terazi tamgası, “balance mark”)
- تمغا اورمك (tamga örmek, “to impress a stamp”)
- تمغا رسمی (tamga resimi, “right of stamping”)
- تمغا پولی (tamga pulu, “kind of stamp”)
- تمغاجی (tamgacı, “stamper”)
- تمغاخانه (tamgahane, “stamp office”)
- تمغاسز (tamgasız, “unstamped”)
- تمغالامق (tamgalamak, “to mark with a stamp”)
- تمغالو (tamgalı, “marked with a stamp”)
Descendants
- Gagauz: damga, tamga
- Turkish: damga
- → Arabic: دَمْغَة (damḡa)
- → Bulgarian: дамга́ (damgá)
- → Georgian: დამღა (damɣa) (or from Azerbaijani)
- → Middle Armenian: տամղա (tamġa)
- Armenian: տամղա (tamġa), դամկա (damka), թամղա (tʻamġa)
- → Romanian: danga
- → Macedonian: дамка (damka)
- → Serbo-Croatian:
- Cyrillic script: да̏нга
- Latin script: dȁnga
Further reading
- Çağbayır, Yaşar (2007), “damga”, in Ötüken Türkçe Sözlük (in Turkish), volume 1, Istanbul: Ötüken Neşriyat, page 1093
- Hindoglu, Artin (1838), “تمغا”, in Hazine-i lûgat ou dictionnaire abrégé turc-français[1], Vienna: F. Beck, page 166b
- Kélékian, Diran (1911), “تمغا”, in Dictionnaire turc-français[2] (in French), Constantinople: Mihran, page 402
- Meninski, Franciszek à Mesgnien (1687), “Insigne”, in Complementum thesauri linguarum orientalium, seu onomasticum latino-turcico-arabico-persicum, simul idem index verborum lexici turcico-arabico-persici, quod latinâ, germanicâ, aliarumque linguarum adjectâ nomenclatione nuper in lucem editum[3], Vienna, column 826
- Meninski, Franciszek à Mesgnien (1680), “تمغا”, in Thesaurus linguarum orientalium, Turcicae, Arabicae, Persicae, praecipuas earum opes à Turcis peculiariter usurpatas continens, nimirum Lexicon Turkico-Arabico-Persicum[4], Vienna, column 1394
- Nişanyan, Sevan (2002–), “damga”, in Nişanyan Sözlük
- Redhouse, James W. (1890), “تمغا”, in A Turkish and English Lexicon[5], Constantinople: A. H. Boyajian, page 593
Urdu
Etymology
Borrowed from Classical Persian تمغا (tamġā), from Chagatai تمغا (tamğā).
Pronunciation
Noun
تَمْغا • (tamğā) m (Hindi spelling तमग़ा)
- tax on travellers, a stamp-tax for imported goods, toll tax
- medal, decoration, diploma
References
- “تمغا”, in اُردُو لُغَت (urdū luġat) (in Urdu), Ministry of Education: Government of Pakistan, 2017.
- “تمغا”, in ریخْتَہ لُغَت (rexta luġat) - Rekhta Dictionary [Urdu dictionary with meanings in Hindi & English], Noida, India: Rekhta Foundation, 2025.